W ostatnich dniach podjęliśmy decyzję o zakończeniu rozwijania projektu Portia Browser. Choć przeglądarka nigdy nie wyszła z fazy beta, udało nam się wdrożyć szereg funkcjonalnych mechanizmów ochrony, które realnie wspierały użytkowników w codziennym przeglądaniu sieci. Poniżej wyjaśniam założenia techniczne projektu oraz powody jego zamknięcia.

Nazwa projektu nawiązywała do Portia fimbriata, pająka słynącego z dużej plastyczności zachowań i zdolności do rozwiązywania problemów w warunkach polowych. Przeglądarka miała być „sprytnym” narzędziem, które analizuje zagrożenia w czasie rzeczywistym. Mimo wczesnego etapu rozwoju (wersja beta), systemy bezpieczeństwa były w pełni funkcjonalne.

Projekt skupiał się na trzech filarach:
• Inteligentna analiza danych – przeglądarka korzystała z zewnętrznego modelu AI, jednak proces ten był poprzedzony lokalnym filtrowaniem. Zanim jakiekolwiek dane trafiły do analizy, lokalny algorytm usuwał z nich informacje wrażliwe, zapewniając pełną anonimowość przesyłanych zapytań.
• Izolacja środowiska – automatyczne wykrywanie zagrożeń, takich jak phishing czy złośliwe skrypty, skutkowało przeniesieniem podejrzanych elementów do środowiska typu sandbox. Pozwalało to na bezpieczne przeglądanie stron bez ryzyka zainfekowania systemu operacyjnego.
• Transparentność kontroli – cały system bezpieczeństwa był konfigurowalny przez użytkownika za pomocą intuicyjnego interfejsu, dając pełny wgląd w to, co jest blokowane i dlaczego, oraz pozwalając na wyłączenie wsparcia AI za pomocą suwaka.

Decyzja o wstrzymaniu prac nie była łatwa. Mimo że narzędzie było używalne w swoim beta-stanie, dalsza profesjonalizacja projektu napotkała bariery nie do przeskoczenia:
• Złożoność utrzymania architektury, integracja silnika Chromium z zewnętrznym modułem AI przy jednoczesnym zachowaniu warstwy lokalnej anonimizacji wymagała ogromnych nakładów pracy przy każdej aktualizacji bazowego kodu przeglądarki. Utrzymanie stabilności tego rozwiązania przy ograniczonych zasobach okazało się nieefektywne.
• Koszty operacyjne, utrzymanie infrastruktury serwerowej obsługującej analizę AI w połączeniu z rozbudowanym mechanizmem anonimizacji danych po stronie użytkownika stanowiło coraz większe obciążenie finansowe dla niezależnego projektu.
• Zmiany w ekosystemie przeglądarek, szybkie tempo zmian w standardach bezpieczeństwa sieci wymuszało ciągłe przepisywanie rdzenia systemu. W pewnym momencie koszty technicznego długu przerosły realne korzyści z utrzymywania własnej, zmodyfikowanej wersji Chromium.

Dziękuję wszystkim, którzy poświęcili swój czas na testowanie rozwiązań, które wdrażaliśmy w Portii. Doświadczenia zdobyte przy tym projekcie, zarówno te dotyczące analizy stron, jak i mechanizmów izolacji, zostaną wykorzystane w naszych dalszych pracach nad infrastrukturą MevaSearch.